Wat ging er nou precies mis in de islamitische wereld? Deel 2: Grote Europese ontdekkingsreizen

Cairo

In 2014 verscheen mijn boekje De Wereld van de Islam in Begrijpelijke Taal bij uitgeverij I-publish. Het is een weerslag van mijn reizen door de wereld van de islam die ik als verslaggever van een landelijke Nederlandse krant heb mogen maken, gelardeerd met een historische beschrijving van de begindagen van de islam, en met een zoektocht naar het wezen van islamitisch radicalisme.

En dat alles in begrijpelijke taal!

Ik had de pech dat ISIS toen nog aan zijn stormachtige opmars moest beginnen. Zodoende schittert de beweging door afwezigheid in mijn boek. Ik  haast mij eraan toe te voegen dat mijn pech natuurlijk volledig in het niet valt bij  die van de ISIS-slachtoffers.

De ideologische verschillen tussen ISIS en Al-Qaida waren overigens te verwaarlozen, er was vooral sprake van verschil in opvatting over de te voeren strategie: Osama bin-Laden wilde wachten met de stichting van een kalifaat totdat daarvoor een breed draagvlak was, andere jihadisten meenden dat een kernkalifaat zo veel dynamiek en geestdrift zou genereren dat het vanzelf zou uitdijen.

Osama kreeg gelijk, zou je kunnen zeggen. ISIS is niet weg, maar geïmplodeerd, en is nauwelijks meer van Al-Qaida te onderscheiden. Dit betekent dat mijn boekje niet meer achter de feiten aanloopt, en ik het weer ongegeneerd onder de aandacht kan brengen.

Dat wil ik doen door het laatste hoofdstuk in vijf afleveringen op mijn site te publiceren. Dat hoofdstuk vind ik zelf namelijk het meest interessant, omdat het ingaat op de intrigerende vraag waarom de ooit zo luisterrijke islamitische beschaving zo’n achterstand heeft opgelopen op het westen.

Ik onderscheid vier factoren, en sluit af met een epiloog.

Klik hier voor factor 1: secularisme. Hieronder factor 2: grote Europese ontdekkingsreizen.
______________

DOOR CARL STELLWEG

Jaren geleden maakte ik kennis met Johnny Canavati, een christelijke Palestijn. Op zijn Facebook-pagina kun je zien dat hij bepaald geen armoedzaaier is. In zijn woonplaats Bethlehem runt hij een enorme souvenirshop en een aantal hotels. Interessanter is hoe hij aan zijn niet bepaald Arabisch klinkende naam is gekomen. Hij vertelde me dat hij afstamt van Italiaanse kruisvaarders.

Je zou hieruit de conclusie kunnen trekken dat de kruistochten diepe sporen hebben achtergelaten in het Midden-Oosten, maar dat valt mee. De kruistochten waren goed beschouwd een mislukking. Ze hadden wel tot gevolg dat moslims een uitgesproken afkeer gingen koesteren van die Europese barbaren, die verschrikkelijk tekeer waren gegaan. Zoals in Jeruzalem, waar ze een ongehoord bloedbad aanrichtten toen ze deze stad – voor slechts korte tijd – wisten te veroveren.

Siege_of_Jerusalem_1099_(2)

Beleg van Jeruzalem

Nee, de militaire confrontaties tussen Europeanen en moslims in de vroege middeleeuwen hebben de Europeanen veel meer veranderd dan de moslims. Paradoxaal genoeg kwamen die Europeanen erdoor in aanraking met hun eigen, goeddeels vergeten erfgoed.

Lees meer

Wat ging er nou precies mis in de islamitische wereld? Deel 1: secularisme

Egyptische vrouw in burqini ©Myousry6666 Wkimedia

In 2014 verscheen mijn boekje De Wereld van de Islam in Begrijpelijke Taal bij uitgeverij I-publish. Het is een weerslag van mijn reizen door de wereld van de islam die ik als verslaggever van een landelijke Nederlandse krant heb mogen maken, gelardeerd met een historische beschrijving van de begindagen van de islam, en met een zoektocht naar het wezen van islamitisch radicalisme.

En dat alles in begrijpelijke taal!

Ik had de pech dat ISIS toen nog aan zijn stormachtige opmars moest beginnen. Zodoende schittert de beweging door afwezigheid in mijn boek. Ik  haast mij eraan toe te voegen dat mijn pech volledig in het niet valt bij  die van de ISIS-slachtoffers.

De ideologische verschillen tussen ISIS en Al-Qaida waren overigens te verwaarlozen, er was vooral sprake van verschil in opvatting over de te voeren strategie: Osama bin-Laden wilde wachten met de stichting van een kalifaat totdat daarvoor een breed draagvlak was, andere jihadisten meenden dat een kernkalifaat zo veel dynamiek en geestdrift zou genereren dat het vanzelf zou uitdijen.

Osama kreeg gelijk, zou je kunnen zeggen. ISIS is niet weg, maar geïmplodeerd, en is nauwelijks meer van Al-Qaida te onderscheiden. Dit betekent dat mijn boekje niet meer achter de feiten aanloopt, en ik het weer ongegeneerd onder de aandacht kan brengen.

Dat wil ik doen door het laatste hoofdstuk in vijf afleveringen op mijn site te publiceren. Dat hoofdstuk vind ik zelf namelijk het meest interessant, omdat het ingaat op de intrigerende vraag waarom de ooit zo luisterrijke islamitische beschaving zo’n achterstand heeft opgelopen op het westen.

Ik onderscheid vier factoren, en sluit af met een epiloog.

Vandaag factor 1: secularisme. Wat is dat eigenlijk, en waarom bestaat het amper in de islamitische wereld?

_______________________________________________________________________________________

DOOR CARL STELLWEG

Het is voor veel westerlingen waarschijnlijk moeilijk voor te stellen, maar de beschaafde wereld lag ooit helemaal niet in het Westen.

Druilerige bossen, onbegaanbaar moeras, ziekte en hongersnood, en analfabete ridders die elkaar in de pan hakten om armzalige stukjes land: West-Europa stond eeuwenlang bekend als een uithoek waar niets te halen viel.

Als we het verre China voor het gemak even buiten beschouwing laten, omspande de ‘beschaafde wereld’ in de 16e eeuw een gebied dat zich van de voet van de Himalaya tot en met Noord-Afrika uitstrekte en ook nog door de Balkan en een flink deel van Oost- Europa liep.

Hier lagen drie grote rijken: het Mogolrijk in het Oosten, het Perzische rijk in het midden, en het Ottomaanse rijk in het westen. Hoewel ze een bonte diversiteit aan talen en culturen vertoonden, was het duidelijk dat ze tot een en dezelfde beschaving behoorden: de islamitische beschaving. Een zeldzaam rijke symfonie van cultuur, levensbeschouwing, wetenschap, bestuurskunde, wetgeving, rechtspraak, literatuur en architectuur, met als leitmotiv: de islam en het Arabisch.

Lees meer

Die vieze piano van je

Romy+Schneider+3

DOOR CARL STELLWEG

Kijk, ik mag dan om redenen die ik  liever voor me houd al meer dan een decennium geleden zijn gestopt met roken, in mijn hart ben en blijf ik een roker. Rokersbezoek hoeft bij mij daarom niet het balkon op.

Het reageert vaak onthutst, weet zich met de weelde geen raad.

Weet je’t zeker, je rookt zelf toch niet?

Ongeduldig schuif ik een asbak toe. Ja, ik weet het zeker. Net zoals ik zeker weet dat rokers door de bank genomen betere mensen zijn dan niet-rokers.

Hoe moet ik het uitleggen? Wie niet een respectabel deel van zijn leven aan de kankerstok verslingerd is geweest, die heeft het leven niet echt gesavoureerd. Die heeft zich laten insnoeren in een korset van kleingeestige deugdzaamheid en bedilzucht.

De zachtgekookte eieren  die nooit van de zonde dorstten te proeven, de heilige boontjes die voor elke verboden vrucht terugdeinzen, die behoren zich daar niet voor op de borst te kloppen, dat is de omgekeerde wereld, die zouden wel eens een toontje lager mogen zingen.

Lees meer